Metody badań

Aby rozwiązać problem badawczy, trzeba określić jakimi metodami i za pomocą jakich technik i narzędzi chce się zbadać dany problem. Pomóc nam w tym może metodologia, czyli nauka zajmująca się opisem i analizą reguł postępowania, jak także opisem i analizą schematów wytworów różnych czynności badawczych[1].

Wyróżniamy następujące metody badawcze:

– eksperyment pedagogiczny;

– monografia pedagogiczna;

– metoda indywidualnych przypadków;

– metoda sondażu diagnostycznego[2].

Technika badań to czynność poznawcza, to proces angażujący badacza oraz innych ludzi[3]. Techniki są podporządkowane metodom badawczym, pełnią wobec nich służebną rolę. Są jakby ostatnią częścią zastosowanej metody badań, które obejmuje
z reguły kilka technik badawczych. Dlatego właściwy ich wybór zależy od dobrej znajomości metody do której one przynależą. Metody i techniki się nie wykluczają, pozostają ze sobą w ścisłym związku i się uzupełniają. Techniki badań można podzielić na:

– obserwację;

– wywiad;

– ankietę;

– badanie dokumentów, analiza treści, techniki projekcyjne;

– techniki socjometryczne[4].

W części badawczej pracy zastosowano „metodę pytań i odpowiedzi” nazywaną techniką ankiety, czyli zbioru pytań stawianych pisemnie, celem uzyskania odpowiedzi mających służyć do rozwiązywania problemu[5]. We francuskiej literaturze socjologicznej termin „ankieta” oznacza najczęściej zbieranie materiałów w terenie[6]. W języku polskim słowo „ankieta” jest natomiast wieloznaczne. Jego szerokie rozumienie odnosi się do analiz i badań w których wykorzystuje się dane pochodzące od osób poinformowanych, różnych instytucji w tym także szkoły.

Według Tadeusza Pilcha i Tadeusza Baumana ankieta „jest techniką gromadzenia informacji polegającej na wypełnieniu samodzielnie przez badanego specjalnych kwestionariuszy na ogół o wysokim stopniu standaryzacji w obecności lub nieobecności ankietera”[7]. W badaniach sondażowych ankieta jest najczęściej używaną techniką prowadzenia badań, dlatego też została użyta w tej pracy. Ankieta jest użyteczna w badaniach pedagogicznych jako metoda poznawania cech zbiorowości, zjawisk, opinii o danym wydarzeniu[8].

 

[1] S. Nowak, Metodologia nauk społecznych, Warszawa 1986, s. 23.

[2] T. Pilch, T. Bauman, Zasady badań pedagogicznych, Warszawa 2001, s. 72-79.

[3] Tamże, s. 85.

[4] Tamże, s. 86 – 103.

[5] J. Pieter, dz. cyt., s. 145n.

[6] J. Lutyński, Metody badań społecznych, Łódź 2000. s. 135.

[7] T. Pilch, T. Bauman, dz. cyt,. s. 96.

[8] L. Smoła, Metody badań, Olsztyn 1999. s. 82.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *